Νικόλαος Καραμπατζάκης: «Ευτυχώς, έχουν μείνει κτηνοτρόφοι που θέλουν, μπορούν και ξέρουν να κάνουν τη δουλειά»
Το Dairy News συνομιλεί με τον κτηνοτρόφο από το Αχλαδοχώρι Γιαννιτσών
Το Dairy News συνάντησε στην Θεσσαλονίκη τον κτηνοτρόφο Νικόλαο Καραμπατζάκη από το Αχλαδοχώρι Γιαννιτσών και συζήτησε μαζί του για την προσπάθεια που καταβάλλει, ώστε να διαχειριστεί υπό το βάρος πολλών προβλημάτων, να διατηρήσει και να παραδώσει στα παιδιά του -όταν έρθει η ώρα- μια σύγχρονη κτηνοτροφική μονάδα.
Ο Νικόλαος Καραμπατζάκης είναι μέσα στα ζώα από τη μέρα που γεννήθηκε και, σήμερα, στα 51 του, μαζί με τον αδελφό του, Λουκά, διοικούν την κτηνοτροφική μονάδα που παρέλαβαν από τον πατέρα τους, μονάδα την οποία ανέπτυξαν, μεγάλωσαν και εκσυγχρόνισαν.
Η μονάδα αποτελείται από 350 αρμεγόμενα ζώα με τα παράγωγα αυτών και το γάλα που παράγει -πάνω από 10 τόνοι ημερησίως- συλλέγεται εδώ και πολλά χρόνια από την ΔΕΛΤΑ, με την οποία η μονάδα έχει μια καλή συνεργασία.
Επενδύσεις μετ’ εμποδίων
Ο Ν. Καραμπατζάκης έχει πραγματοποιήσει σημαντικές επενδύσεις τα τελευταία χρόνια στη μονάδα του, ενώ έχει ενταχθεί τρεις φορές σε Πρόγραμμα Βελτίωσης, διαδικασία την οποία ο ίδιος βρίσκει εξαιρετικά δύσκολη, όμως δε θα έπρεπε να είναι έτσι. «Έχουμε πολλά πολεοδομικά προβλήματα, διότι στην Ελλάδα είναι πολύ δύσκολο να βγάλεις οικοδομική άδεια ακόμα και μέσα στην κτηνοτροφική εκμετάλλευσή σου. Το εντυπωσιακό είναι ότι οι περισσότεροι κτηνοτρόφοι -αν όχι όλοι- έχουν τα ίδια προβλήματα…» είπε, όταν τον ρωτήσαμε για τις δυσκολίες που αντιμετώπισε.
Μας απαριθμεί τραγελαφικές περιπτώσεις πολεοδομικών απαιτήσεων, σύμφωνα με τις οποίες π.χ. δεν επιτρέπεται η ανέγερση κτιρίων πάνω από ένα συγκεκριμένο ύψος. «Ενώ στα σεμινάρια που πραγματοποιούνται για την ευζωία στη σύγχρονη κτηνοτροφία μας διδάσκουν ότι τα ζώα πρέπει να έχουν ‘αέρα’ για να ζούνε σωστά, άρα θα πρέπει να σταβλίζονται σε ψηλά κτίρια, όταν πηγαίνουμε στην Πολεοδομία, μάς απαγορεύουν να χτίσουμε πάνω από πέντε ή έξι μέτρα ύψος. Στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες, για να βγάλεις μια οικοδομική άδεια χρειάζονται 2-3 μήνες, ενώ εδώ χρειάζονται 3-4 χρόνια! Εμπλέκονται 13 φορείς και, έτσι, αυτό είναι στενάχωρο» σχολιάζει.
Τα οικόπεδα, μικρά όπως είναι γνωστό στην Ελλάδα, έχουν συντελεστή δόμησης μόλις 30%, με αποτέλεσμα κτηνοτρόφοι σαν τον Ν. Καραμπατζάκη να μην μπορούν να χτίσουν τις εγκαταστάσεις που θέλουν και έχουν ανάγκη τα ζώα, σύμφωνα με τους κανόνες της ευζωίας.
Ο Ν. Καραμπατζάκης έχει αναγείρει τα τελευταία χρόνια μεγάλα σύγχρονα κτίρια στη μονάδα του, ενώ έχει τοποθετήσει ήδη από το 2018 πέντε ρομποτικά αρμεκτικά συστήματα της GEA, με ίδια κεφάλαια, τα οποία, όπως μας εξηγεί, εξασφαλίζουν υψηλή ποιότητα γάλακτος στη μονάδα, με πολύ αυστηρές προδιαγραφές. «Το θέμα, όμως, είναι ότι αυτές τις επενδύσεις δεν τις ‘πληρώνει’ η γαλακτοβιομηχανία» μας εξομολογείται, «Γι’ αυτό θα θέλαμε ως κλάδος να αυξηθεί κατά 2-3 λεπτά η τιμή του γάλακτος, για να μπορέσουν όλοι οι παραγωγοί να πραγματοποιήσουν τις αναγκαίες επενδύσεις στη μονάδα στους».
Το καλό με τους κτηνοτρόφους, τονίζει ο Μακεδόνας κτηνοτρόφος, είναι ότι κερδίζουν χρήματα από μία αύξηση της τιμής του γάλακτος και τα επενδύουν στη μονάδα τους. «Δεν πάνε διακοπές οι κτηνοτρόφοι, στη δουλειά τους πάνε. Και μετά από αυτή τη συζήτησή μας, θα γυρίσω στη δουλειά μου» μας λέει χαμογελώντας.
Αν μας αφήσει η πολιτεία…
Θα μπορέσει η ελληνική γαλακτοπαραγωγός αγελαδοτροφία να καλύψει τις ανάγκες της ελληνικής βιομηχανίας σε γάλα, ανάγκες οι οποίες προσδιορίζονται σε περίπου 1,5 εκατ. τόνους φρέσκο αγελαδινό γάλα;
Σύμφωνα με τον συνομιλητή μας, αυτό είναι κάτι εφικτό, εφόσον όμως ικανοποιηθούν ορισμένες προϋποθέσεις. «Αν μας αφήσει η πολιτεία και αν μας βοηθήσει η ΕΕ, τότε ναι, θα μπορέσουμε να παραγάγουμε τις ποσότητες που χρειάζεται η χώρα. Όταν χρειάζομαι π.χ. επέκταση των κτιριακών εγκαταστάσεών μου και δε με αφήνουν, όταν κάθε επένδυση έχει γίνει τόσο δύσκολη, τότε κι εγώ το σκέφτομαι να παραγάγω 4-5 τόνους παραπάνω γάλα τη μέρα. Φανταστείτε ότι στο χωριό μας είμαστε η μόνη επιχείρηση, αλλά φαίνεται πως κάποιοι δεν τη θέλουν ούτε κι αυτή…» μας λέει εμφανώς απογοητευμένος.
Εδώ κι έξω
Ο Νικόλαος Καραμπατζάκης έχει ταξιδέψει αρκετές φορές στο εξωτερικό και έχει επισκεφτεί για επαγγελματικούς λόγους διάφορες αγελαδοτροφικές μονάδες. Του ζητάμε να μοιραστεί μαζί μας αυτή την εμπειρία, η οποία είναι πάντα μια πολύτιμη παρακαταθήκη για κάθε Έλληνα κτηνοτρόφο. Μπορεί να κάνει μια αποτίμηση; Μια σύγκριση ίσως;
«Έχω ταξιδέψει στο εξωτερικό και είδα ότι οι φάρμες εκεί είναι πολλών γενεών, ενώ οι δικές μας είναι σχετικά νέες» εξηγεί και συμπληρώνει: «Παρατήρησα ότι σε μία ή δύο γενιές, δηλαδή οι πατεράδες μας και εμείς τους έχουμε καλύψει, έχουμε γίνει και καλύτεροι μάλιστα. Σκεφτείτε τα δεδομένα της χώρας, ότι περάσαμε μια φοβερή κρίση. Επενδύθηκαν πολλά χρήματα και, παρά τις δυσκολίες, έχουν γίνει άλματα στην Ελλάδα».
Σύμφωνα με τον Ν. Καραμπατζάκη, εκτός από το ‘τέρας’ της γραφειοκρατίας που κρατάει καθηλωμένη μια αγελαδοτροφία, η οποία έχει τη διάθεση και τα φόντα να αναπτυχθεί, σημαντικοί ανασταλτικοί παράγοντες είναι η ασυνέπεια του κράτους και η έλλειψη σύγχρονων προγραμμάτων στήριξης των παραγωγών.
Ο Ν. Καραμπατζάκης εκτιμάει ότι το επόμενο διάστημα η κτηνοτροφία θα αναπτυχθεί ποιοτικά, διότι «στο επάγγελμα έχουν μείνει πλέον οι επαγγελματίες που θέλουν, μπορούν και ξέρουν τη δουλειά». Πράγματι, στα χρόνια της κρίσης έφυγαν από το επάγγελμα αρκετοί κι έχουν μείνει μονάδες που παράγουν πάνω από πέντε τόνους γάλα ημερησίως. «Όσοι έμειναν είναι σε μονόδρομο, μόνο μπροστά μπορούν να πάνε τα επόμενα χρόνια» υπογραμμίζει.
«Πριν χρόνια, υπήρξε πρόγραμμα για τα ζώα που χάνουμε στις μονάδες για διάφορους λόγους. Λεγόταν ‘Καύσις’, αλλά προφανώς τελείωσε. Σήμερα μας αναγκάζουν να πληρώσουμε για τη διαχείριση των νεκρών ζώων. Έρχονται στις μονάδες για να περισυλλέξουν τα νεκρά ζώα, αλλά ζητάνε χρήματα. Και ζημιά παθαίνουμε και πληρώνουμε για τη μεταφορά των νεκρών ζώων στις μονάδες αποτέφρωσης»
Ο Νίκος Καραμπατζάκης συνεχίζει να μαθαίνει για τη δουλειά του και ας βαδίζει πλέον στην πέμπτη δεκαετία της ζωής του. Ψάχνει στο internet, παρακολουθεί σεμινάρια και συνέδρια, ταξιδεύει στο εξωτερικό, όπου επισκέπτεται αγελαδοτροφίες.
Για παράδειγμα, πριν την επιλογή και την αγορά των ρομπότ αρμεγής, ο κτηνοτρόφος από τα Γιαννιτσά ταξίδεψε στο εξωτερικό, όπου είδε τα συγκεκριμένα μηχανήματα να δουλεύουν σε κτηνοτροφικές μονάδες, ενώ επισκέφτηκε και το εργοστάσιο κατασκευής τους. «Είμαι χρόνια στη δουλειά, γνωρίζω πια κάποια πράγματα. Συνομιλώ συχνά με συναδέλφους και μοιραζόμαστε γνώση, ο ένας επιμορφώνει τον άλλο και όλοι μαζί πάμε. Από το κράτος δεν είχαμε καμία επιμόρφωση…» σχολιάζει με νόημα.
Ο Νίκος Καραμπατζάκης βλέπει τα επόμενα χρόνια τον εαυτό του μέσα στη μονάδα του, να δίνει τον καθημερινό αγώνα που είναι υποχρεωμένος να δίνει. Στο βάθος, όμως, του χρόνου, ‘βλέπει’ μια βοήθεια από τα παιδιά του, ο μεγαλύτερος γιος του εκδήλωσε την επιθυμία να φοιτήσει στην Αμερικανική Γεωργική Σχολή Θεσσαλονίκης και αυτό για τον συνομιλητή μας είναι καλό σημάδι. «Όλα αυτά τα χρόνια προσπαθώ να αφήσω στα παιδιά μια υγιή, σύγχρονη κτηνοτροφική μονάδα» μας λέει με υπερηφάνεια. Και όπως φαίνεται το καταφέρνει…
