Τήνος: Προβλήματα & προοπτικές στο Κυκλαδονήσι

Το Dairy News συζητάει με τον Ιωσήφ Δελατόλα, διευθυντή του ΑΣ Τήνου

Με άξονα κίνησης τον Αγροτικό Συνεταιρισμό Τήνου, η γαλακτοκομία και η τυροκομία στην Τήνο περιμένουν με ανυπομονησία να στρώσει ο δρόμος της ανάπτυξης και να εξαφανιστούν τα εμπόδια που κρατούν το νησί πίσω από τις δυνατότητές του.  Οι παραγωγοί δεν περιμένουν θαύματα αλλά ελπίζουν τουλάχιστον ότι κάποια στιγμή το νησί θα αποκτήσει …κτηνίατρο.
Ρεπορτάζ: Θανάσης Αντωνίου. Φωτογραφίες: ΑΣΤ & Tinostoday.gr

 

Διπλή και μάλιστα αντιφατική εικόνα παρουσιάζει η Τήνος της γαλακτοκομίας και της τυροκομίας, όπως άλλωστε τα περισσότερα νησιά του Αιγαίου Πελάγους. Από τη μια πλευρά βρίσκονται οι μικρές τυροκομικές επιχειρήσεις της και τα πολύ ποιοτικά προϊόντα τους, τα οποία γίνονται συνήθως ανάρπαστα τόσο στην εγχώρια όσο και τη διεθνή αγορά. Κι από την άλλη στέκουν τα μακροχρόνια προβλήματα της πρωτογενούς παραγωγής και οι δυσαρμονίες που δεν επιτρέπουν την ‘απογείωση’ του κλάδου και καθιστούν μπελά την ενασχόληση με την κτηνοτροφία  και τη μεταποίηση του γάλακτος.

Σημαντική παράμετρος της κτηνοτροφίας και της τυροκομίας στο νησί αποτελεί ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Τήνου (ΑΣ Τήνου) ο οποίος με τη μακρόχρονη πορεία του και τα προϊόντα που παράγει και διακινεί αποτελεί ‘τοπόσημο’ της τυροκομικής παράδοσης στο νησί. Πριν ένα τρίμηνο ο ΑΣ Τήνου συμμετείχε σε σύσκεψη με κυβερνητικούς και αυτοδιοικητικούς παράγοντες  στο Επαρχείο Τήνου όπου παρουσίασε τα κύρια θέματα  που απασχολούν την γεωργοκτηνοτροφία του νησιού.

Ο Ιωσήφ Δελατόλας (δεύτερος από δεξιά), στα γραφεία του ΑΣ Τήνου, όπου υποδέχτηκε τον Αντιπεριφερειάρχη Αγροτικής Οικονομίας Νοτίου Αιγαίου Φιλήμονα  Ζαννετίδη (δεύτερος από αριστερά). Στη φωτογραφία και η  Έπαρχος Τήνου Αναστασία Δεληγιάννη.

 

Ανάγκη για κτηνίατρο

Το πρώτο θέμα που τέθηκε στη σύσκεψη ήταν η άμεση κάλυψη με κτηνίατρο της  Τήνου λόγω μετάθεσης του προηγούμενου. Η Περιφέρεια ήδη ζήτησε από την κυβέρνηση την προσωρινή κάλυψη της θέσης με εποχιακό κτηνίατρο. Παράλληλα ο ΑΣ Τήνου ζήτησε την πλήρωση όλων των θέσεων του κτηνιατρείου και του γραφείου Αγροτικής Ανάπτυξης με μόνιμο προσωπικό λόγω συνταξιοδότησης ή μετάθεσης όλων όσων υπηρετούσαν, ζήτησε δηλαδή κτηνιάτρους, γεωπόνους, ειδικό για σπερματέγχυση και διοικητικούς υπαλλήλους.  Ο ΑΣ Τήνου δεν αιτήθηκε απλώς την παρουσία κτηνιάτρου αλλά τόνισε την ανάγκη ο κτηνίατρος και ο γεωπόνος να έχουν τη δυνατότητα και την υποχρέωση,  να πηγαίνουν στο στάβλο και στο χωράφι,  όπου θα βοηθούν και θα λύνουν προβλήματα των παραγωγών.

Ένα από τα θέματα που τέθηκαν ήταν αυτό της αντιμετώπισης του προβλήματος  των άγριων – ελεύθερων κατσικιών, θέμα το οποίο είναι αποκλειστικά ευθύνης του Δήμου. Ο ΑΣ Τήνου έχει προβεί σε επανειλημμένες ενημερώσεις όλων των φορέων (Υπουργείο, Περιφέρεια, δήμος, βουλευτές κ.ά. ) και αναμένει…  Επιμέρους ζητήματα που τέθηκαν ήταν ο εκσυγχρονισμός του σφαγείου, η επίλυση του θέματος του ‘πεδικλώματος’ των ζώων, η απρόσκοπτη μεταφορά των ζώντων ζώων προς την Αθήνα  μέσω των ακτοπλοϊκών εταιριών κ.ά.

Αξίζει να προσθέσουμε ότι στη σύσκεψη ο ΑΣ Τήνου έθεσε ακόμα δύο ζητήματα – μεταξύ άλλων- τα οποία συνδέονται με την ανάπτυξη της γαλακτοκομίας/ τυροκομίας στο νησί. Ζήτησε την ένταξη του τυροκομείου σε πρόγραμμα  ανακαίνισης – εκσυγχρονισμού και τη διεύρυνση των πιστοποιήσεων των τηνιακών προϊόντων ως ΠΟΠ ή ΠΓΕ. Για το πρώτο ο ΑΣ Τήνου έχει υποβάλλει φάκελο εκσυγχρονισμού του τυροκομείου σε σχετικό πρόγραμμα πριν 15 μήνες και αναμένεται η έγκρισή του.

Μεγάλο μέρος των παραγόμενων προϊόντων του ΑΣ Τήνου διακινείται από το πρατήριό του όπου τουρίστες και προσκυνητές ψωνίζουν ιδιαίτερα τυροκομικά προϊόντα.

 

Υπάρχουν  προοπτικές

Το Dairy News επικοινώνησε με τον Ιωσήφ Δελατόλα, διευθυντή του ΑΣ Τήνου, ο οποίος μας περιέγραψε την εικόνα που εμφανίζει αυτή τη στιγμή το νησί και μας έδωσε πληροφορίες για τα μεγάλα θέματα που εκκρεμούν. Η συζήτησή μας ξεκίνησε από το ζήτημα της ανακαίνισης και εκσυγχρονισμού του τυροκομείου του ΑΣ Τήνου.

«Δεν έχουμε ακόμα κάποια απάντηση από την Αναπτυξιακή Εταιρεία Κυκλάδων, παρά το γεγονός ότι μας είχαν υποσχεθεί ότι θα είχαμε απάντηση μέχρι τέλη Μαρτίου. Το τυροκομείο εκσυγχρονίστηκε τελευταία φορά το 2015- μην ξεχνάτε ότι πρόκειται για ένα τυροκομείο του 1981! Θέλουμε να επενδύσουμε με πάνελ τα ψυγεία και τον χώρο τυροκόμισης, είναι δηλαδή περισσότερο υγειονομικού ενδιαφέροντος η παρέμβασή μας. Παράλληλα, θέλουμε να αντικαταστήσουμε όλες τις πόρτες στα ψυγεία μας για να βελτιώσουμε την ενεργειακή απόδοση των εγκαταστάσεων. Είμαστε σε καλό δρόμο, δεν έχουμε όμως ακόμα μια οριστική, έγγραφη απάντηση».


H Ένωση Αγροτικών Συνεταιρισμών Τήνου ιδρύθηκε το 1951 και ασκούσε συνεταιριστική δραστηριότητα αντιπροσωπεύοντας 13 πρωτοβάθμιους αγροτικούς συνεταιρισμούς του νησιού. Το 2012 η Ένωση μετονομάστηκε σε Αγροτικό Συνεταιρισμό Τήνου.


Ζητήσαμε επίσης από τον διευθυντή του ΑΣ Τήνου να μας ενημερώσει για την πορεία των τηνιακών προϊόντων, ειδικά μετά και την πρόσφατη πιστοποίηση της κοπανιστής Τήνου. «Ένα καινούργιο προϊόν δεν μπορεί να αποκτήσει άμεσα πελατεία. Η κοπανιστή είναι ένα προϊόν με σχετικά υψηλή τιμή το οποίο πρέπει πρώτα να γνωριστεί με το κοινό καθώς είναι διαφορετικό από αυτό που κυκλοφορούν με το ίδιο όνομα άλλα τυροκομεία. Βέβαια, μας βοηθάει το πρατήριο που έχουμε στην Τήνο και το οποίο επισκέπτονται πολλοί τουρίστες και προσκυνητές όπου και ψωνίζουν» υποστηρίζει ο Ι. Δελατόλας. Όσο για την Αθήνα, τα προϊόντα διακινούνται μέσω της αλυσίδας Σκλαβενίτης, χωρίς προς το παρόν να υπάρχουν σκέψεις για άνοιγμα καταστήματος στην πρωτεύουσα.

Για το μείζον ζήτημα του κτηνιάτρου, ο διευθυντής του ΑΣ Τήνου μας ενημέρωσε οτι «η θέση του έχει εγκριθεί από την Περιφέρεια και η πρόσληψη θα πραγματοποιηθεί μέσω ΑΣΕΠ. Υπάρχουν ελλείψεις σε όλη την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου γι’ αυτό και οι θέσεις των κτηνιάτρων που έχουν εγκριθεί είναι τρεις. Μια από αυτές θα είναι στην Τήνο. Ελπίζουμε ότι μέχρι τα τέλη του χρόνου, το πρόβλημα θα έχει λυθεί…».

Για το ζήτημα των άγριων κατσικιών που υπάρχουν στο νησί, ο Ιωσήφ Δελατόλας μας είπε ότι το πρόβλημα είναι ‘τεράστιο’ καθώς τα ελεύθερα ζώα καταστρέφουν καλλιέργειες. Ο δήμος Τήνου, που είναι υπεύθυνος για την επίλυσή του, έχει πραγματοποιήσει δύο άγονους διαγωνισμούς, προκειμένου να βρεθεί ιδιώτης ο οποίος θα συγκεντρώσει τα ζώα (και να τα οδηγήσει σε σφαγή).

 

Η φετινή χρονιά

Ο Ιωσήφ Δελατόλας είναι ικανοποιημένος από την δραστηριότητα του ΑΣ Τήνου καθώς οι πωλήσεις έχουν αυξηθεί ενώ ο φετινός τουρισμός έχει τονώσει τις πωλήσεις του πρατηρίου στην πρωτεύουσα του νησιού. Το πιο πρόσφατο προϊόν του τυροκομείου είναι το καρίκι, το οποίο κυκλοφόρησε το 2020. Πρόκειται για τυρί τύπου ροκφόρ από αγελαδινό γάλα το οποίο αυτό το διάστημα «χτίζει την ταυτότητά του μεταξύ των πελατών του» όπως μας λέει ο κ. Δελατόλας κι αποτελεί άλλο ένα όπλο στην παραγωγική φαρέτρα του ΑΣ Τήνου για να απευθυνθεί σε ειδικές premium αγορές.

Όσο για τις τιμές του γάλακτος, έναν ‘πονοκέφαλο’ για παραγωγούς και μεταποιητές σε όλη τη χώρα, στην Τήνο  διαμορφώνονται αυτή τη στιγμή στο 0,45 ευρώ το κιλό για το αγελαδινό γάλα. «Όλο το γάλα που παράγουν τα μέλη μας αξιοποιείται από τον Συνεταιρισμό. Ότι γάλα παράγεται το εισκομίζουμε και το επεξεργαζόμαστε, δεν έχουμε τη δυνατότητα να εμπορευτούμε ποσότητες διότι το παραγόμενο γάλα δεν μας επαρκεί…» υποστηρίζει ο  διευθυντής του ΑΣ Τήνου.

Κλείνουμε τη συζήτησή μας με ένα πρόβλημα που έχουμε ξανακούσει σε πολλά κυκλαδίτικα νησιά, πρόβλημα που είναι δομικό κι αρκούντως ανησυχητικό: «Στην Τήνο υπάρχει μείωση του γάλακτος χρόνο με τον χρόνο. Οι νέοι στρέφονται στον τουρισμό κι όχι στη γεωργία και την κτηνοτροφία» μας λέει ο Ιωσήφ Δελατόλας. Ίσως η πανδημία, που άλλαξε πολλά στον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε το αναγκαίο παραγωγικό μοντέλο της χώρας, να αλλάξει κι αυτή την αντίληψη.

You might also like