«Η κτηνοτροφία πρέπει να είναι ‘κατ’ επιλογή’ επάγγελμα»
Το Dairy News μιλά με τη γεωπόνο Βικτώρια Σταματοπούλου από το Αμύνταιο για τον εκεί, δραστήριο, συνεταιρισμό γαλακτοπαραγωγών
Δεν ακούμε συχνά ‘νέα’ από τον νομό Φλώρινας. Για την κτηνοτροφία και τη γαλακτοκομία η ‘σιωπή’ αυτή μοιάζει να είναι… θετική ειδικά αυτό το διάστημα με την πληθώρα των αρνητικών ειδήσεων. Κι όμως, η κατάσταση στη Φλώρινα και το Αμύνταιο απέχει πολύ από το να είναι ‘υπέροχη’. «Υπέροχα δεν περνάει κανείς στις μέρες μας» υποστηρίζει η γεωπόνος Βικτώρια Σταματοπούλου του Κτηνοτροφικού Συνεταιρισμού Αιγοπροβατοτροφίας που εδρεύει στο Αμύνταιο και μας εξηγεί το πώς και το γιατί της κατάστασης που επικρατεί εκεί.
Ρεπορτάζ και φωτογραφίες: Θανάσης Αντωνίου
Η Βικτώρια Σταματοπούλου είναι η γεωπόνος του Κτηνοτροφικού Συνεταιρισμού Αιγοπροβατοτροφίας Περιοχής Αμυνταίου, ένα συλλογικό σχήμα το οποίο ιδρύθηκε το 2010. Αυτή τη στιγμή έχει 50 μέλη και 10 συνεργαζόμενους παραγωγούς μη μέλη, οι οποίοι εκτρέφουν περίπου 13.000 αιγοπρόβατα.
Το γάλα που παράγεται είναι κατά προσέγγιση 2.400 τόνους πρόβειο και 255 τόνους αίγειο τον χρόνο και διατίθεται στη μεταποιητική μονάδα Terminal, εταιρεία με έδρα τη Σκύδρα, η οποία συγκεντρώνει και μεταπωλεί γάλα για λογαριασμό μεγάλων γαλακτοβιομηχανιών στη βόρεια Ελλάδα (ΜΕΒΓΑΛ κ.ά.).
Τα τελευταία χρόνια ο Συνεταιρισμός έχει προμηθεύσει μέλη του με 2.000 νέα πρόβατα και 40 πιστοποιημένους γεννήτορες για ανανέωση των κτηνοτροφικών τους μονάδων κι έχει στηρίξει την ανέγερση 10 νέων σταβλικών εγκαταστάσεων.
«Όλες οι κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις έχουν σταβλικές εγκαταστάσεις, η έκδοση άδειας όμως είναι μια δύσκολη και χρονοβόρα διαδικασία, με πολλές απαιτήσεις από την πλευρά του ελληνικού κράτους και πρέπει οπωσδήποτε να απλοποιηθεί» μας λέει η Β. Σταματοπούλου.
Νέοι και κτηνοτροφία
Τη συναντήσαμε στη Θεσσαλονίκη, στο πλαίσιο εκδήλωσης για το σύστημα καταγραφής Artemis II. Όπως ήταν αναμενόμενο, ρωτήσαμε την Β. Σταματοπούλου γι’ αυτή τη σημαντική πρωτοβουλία οργάνωσης (κι ελέγχου βεβαίως…) της αγοράς γάλακτος .
«Είμαστε στο Artemis, το δουλεύουμε για τις μηνιαίες καταχωρίσεις του γάλακτος των παραγωγών μας και τις τριμηνιαίες των συνεργαζόμενων, όσο για το Artemis II θεωρώ ότι θα διευκολύνει πολύ την όλη διαδικασία- φάνηκε ότι είναι κάτι πολύ καλό για τους παραγωγούς. Εκτιμώ ότι θα βοηθήσει στην ιχνηλασιμότητα αλλά και στο να ξεμπλοκάρει κάπως τη διαδικασία της εργασίας από την πλευρά των υπαλλήλων- όπως ειπώθηκε από τον κύριο Νικολάου τώρα η καταχώριση θα γίνεται σε real time».
«Οι νέοι αγρότες θα πρέπει να μάθουν αναπόφευκτα να εργάζονται αποσυνδεδεμένοι από τις επιδοτήσεις» Βικτώρια Σταματοπούλου
Αν και πολύ μακριά από τα κέντρα λήψης αποφάσεων, το Αμύνταιο δεν μπορεί παρά να ‘αφουγκράζεται’ τον απόηχο του σκανδάλου ΟΠΕΚΕΠΕ, ένα σκάνδαλο που ενδεχομένως να πλήξει την ίδια την κτηνοτροφία στη χώρα μας. «Το σκάνδαλο που ξέσπασε ενδέχεται να αποθαρρύνει κάποιους νέους από το να ασχοληθούν με την κτηνοτροφία, από την άλλη πλευρά όμως,
Και συνεχίζει: «Σίγουρα όμως αυτό το σκάνδαλο δεν είναι θετικό για όσους θέλουν να εισέλθουν σήμερα στην κτηνοτροφία. Είναι πολύ μεγάλο το αρχικό κόστος που πρέπει να καλυφθεί, είναι πάρα πολλά τα εμπόδια που θα αντιμετωπίσουν στη συνέχεια και σίγουρα, αν δεν προέρχονται από οικογένεια που έχει ήδη το παραγωγικό υπόβαθρο, είναι εξαιρετικά δύσκολο για έναν νέο άνθρωπο να πάρει την απόφαση να επενδύσει σε κάτι τέτοιο. Γι’ αυτό βλέπουμε ότι το επάγγελμα το συνεχίζουν κυρίως παιδιά αγροτών και κτηνοτρόφων».
Η κατάσταση στη Φλώρινα
Ρωτάμε και για την κατάσταση που επικρατεί στην Φλώρινα, σχετικά με την ευλογιά. «Ευτυχώς στη δική μας Περιφέρεια δεν είχαμε έντονο πρόβλημα με την ευλογιά, ήταν μόνο ένα το επιβεβαιωμένο κρούσμα, και το αποδίδω στο γεγονός ότι είμαστε όλοι μας προσεκτικοί» υποστηρίζει.
Και ξεκαθαρίζει πως «οι κτηνοτρόφοι στην περιοχή μας είναι αυστηρά επαγγελματίες και κανείς τους δεν ‘παίζει’ με τη μονάδα και την περιουσία του. Προσέχουν τι θα αγοράσουν και από πού, τηρούν όλες τις προδιαγραφές μεταφορών με τα βυτία του γάλακτος και με τα φορτηγά των ζωοτροφών που παραδίδουν τροφές».
Εκσυγχρονισμός
Τα μέλη του Κτηνοτροφικού Συνεταιρισμού Αιγοπροβατοτροφίας Περιοχής Αμυνταίου βρίσκονται σε σχετικά υψηλό σημείο όσον αφορά τον μηχανολογικό εξοπλισμό και τη διαχείριση των μονάδων τους. Χαρακτηριστικό είναι πως ενώ στην πορεία των χρόνων έχουν απομείνει στον Συνεταιρισμό περίπου τα μισά μέλη σε σχέση με εκείνα που ξεκίνησαν πριν μια δεκαπενταετία, σήμερα ο Συνεταιρισμός παράγει διπλάσια ποσότητα γάλακτος, δείγμα ορθής αξιοποίησης τεχνογνωσίας και υλοποίησης επενδύσεων σε υποδομές και μηχανολογικό εξοπλισμό.
«Τα προβλήματα είναι πολλά για τους κτηνοτρόφους. Κόστος παραγωγής, άδειες σταβλικών εγκαταστάσεων κι εργατικό δυναμικό είναι τα τρία κυριότερα» Βικτώρια Σταματοπούλου
Υπάρχουν όμως νέοι άνθρωποι για να συνεχίσουν την κτηνοτροφία και, ειδικά την αιγοπροβατοτροφία; Η Βικτώρια Σταματοπούλου δεν είναι ούτε αισιόδοξη αλλά ούτε απαισιόδοξη: «Είναι πολύ σημαντική η κτηνοτροφία και δεν πρέπει να είναι επάγγελμα που ασκείται επειδή, απλώς, είναι το οικογενειακό. Πρέπει να είναι ένα ‘κατ’ επιλογή’ επάγγελμα» μας λέει.
Και συνεχίζει: «ο κτηνοτρόφοος είναι ένα επάγγελμα που δεν έχει χρόνο, είναι… άχρονο διότι οι άνθρωποι θα έχουν πάντα την ανάγκη της τροφής, θα θέλουν πάντα αγνά προϊόντα για τον εαυτό τους και τα παιδιά τους. Θα έπρεπε να είναι ένα επάγγελμα για το οποίο θα εκπαιδεύονται οι νέοι στο πλαίσιο της δημόσιας παιδείας, οπότε πρέπει να υπάρχει κατεύθυνση ‘αγροτικού επαγγέλματος’ και να πηγαίνουν τα παιδιά εκεί ύστερα από συνειδητή επιλογή».
Κλείνουμε τη συζήτησή μας με τη γεωπόνο Β. Σταματοπούλου ζητώντας τη γνώμη της για το ‘καυτό’ θέμα των βοσκοτόπων, θέμα το οποίο άλλωστε βρίσκεται στη βάση του σκανδάλου ΟΠΕΚΕΠΕ. Η γεωπόνος του Κτηνοτροφικού Συνεταιρισμού Αιγοπροβατοτροφίας Περιοχής Αμυνταίου πιστεύει στα έργα εκσυγχρονισμού που έχουν κατ’ επανάληψη εξαγγελθεί αλλά δεν έχουν υλοποιηθεί ακόμα.
«Η ολοκλήρωση των διαχειριστικών σχεδίων θα έχει θετικό αποτέλεσμα ως προς την πιο δίκαιη κατανομή των βοσκοτόπων στους κτηνοτρόφους της περιοχής ενώ παράλληλα θα είναι σε θέση να γνωρίζουν τη βοσκοϊκανότητα των βοσκοτόπων τους και έτσι θα φροντίζουν για τη σωστή διαχείρισή τους με σεβασμό στο περιβάλλον» μας λέει. Μακάρι να γίνουν έτσι τα πράγματα…